Αιτίες

Μια υγιής άρθρωση αποτελείται από δύο λείες οστικές επιφάνειες καλυμμένες με χόνδρο, οι οποίες κινούνται εύκολα μεταξύ τους. Όταν οι επιφάνειες αυτές αρχίζουν να φθείρονται, η άρθρωση δεν λειτουργεί πλέον φυσιολογικά και αναπτύσσεται αρθρίτιδα. Τραυματισμός, λοίμωξη, ουρική αρθρίτιδα, ψωρίαση και άλλες παθήσεις μπορεί επίσης να συμβάλουν στην εμφάνιση αρθρίτιδας στο χέρι.

Σημεία και Συμπτώματα

Η αρθρίτιδα του χεριού προσβάλλει συχνότερα τρεις περιοχές:

• Τη βάση του αντίχειρα, όπου ο αντίχειρας συναντά τον καρπό (τραπεζιομετακάρπια ή βασική άρθρωση του αντίχειρα)
• Την άρθρωση που βρίσκεται πλησιέστερα στην άκρη του δακτύλου (άπω μεσοφαλαγγική άρθρωση, DIP)
• Τη μεσαία άρθρωση του δακτύλου (εγγύς μεσοφαλαγγική άρθρωση, PIP)

Όλες οι μορφές αρθρίτιδας του χεριού μπορεί να προκαλέσουν δυσκαμψία, οίδημα, πόνο και παραμόρφωση των αρθρώσεων. Η οστεοαρθρίτιδα μπορεί να δημιουργήσει οστικές διογκώσεις, γνωστές ως οζίδια Bouchard στις εγγύς μεσοφαλαγγικές αρθρώσεις και οζίδια Heberden στις άπω μεσοφαλαγγικές αρθρώσεις. Η αρθρίτιδα της βάσης του αντίχειρα μπορεί να προκαλέσει εμφανές οίδημα, προπέτεια και βαθύ άλγος. Η μειωμένη δύναμη λαβής ή τσιμπήματος μπορεί να δυσκολεύει καθημερινές δραστηριότητες, όπως το άνοιγμα ενός βάζου ή το γύρισμα ενός κλειδιού.

Διάγνωση της οστεοαρθρίτιδας

Ο ιατρός θα λάβει ιστορικό σχετικά με την υγεία των χεριών και των αρθρώσεων και την επίδραση των συμπτωμάτων στις καθημερινές δραστηριότητες. Ακολουθεί κλινική εξέταση για την αξιολόγηση αλλαγών στην εμφάνιση και τη λειτουργία των χεριών. Οι ακτινογραφίες χρησιμοποιούνται συχνά για την αναγνώριση σημείων οστεοαρθρίτιδας, όπως στένωση του μεσάρθριου διαστήματος και οστεόφυτα.

Θεραπεία της οστεοαρθρίτιδας

Κύριοι στόχοι της θεραπείας είναι η μείωση του πόνου και η αποκατάσταση της λειτουργικότητας. Μπορεί να βοηθήσουν σύντομες περίοδοι ανάπαυσης, τροποποίηση των δραστηριοτήτων ή χρήση νάρθηκα. Όταν ένας άκαμπτος νάρθηκας είναι υπερβολικά περιοριστικός, ένα μαλακό υποστηρικτικό βοήθημα μπορεί να προσφέρει ανακούφιση. Η εφαρμογή θερμότητας, όπως λουτρά παραφίνης ή θερμά επιθέματα, μπορεί να καταπραΰνει τις αρθρώσεις και να συμβάλει στη διατήρηση της κινητικότητας. Είναι σημαντικό να παραμένουν τα δάκτυλα όσο το δυνατόν πιο ενεργά. Ο θεραπευτής χεριού μπορεί να διδάξει ασκήσεις προστασίας των αρθρώσεων και να προτείνει τροποποιήσεις δραστηριοτήτων. Τα αντιφλεγμονώδη φάρμακα ή οι ενδαρθρικές εγχύσεις κορτικοστεροειδών μπορεί να μειώσουν τον πόνο, αλλά δεν θεραπεύουν την αρθρίτιδα.

Εάν η συντηρητική θεραπεία δεν προσφέρει επαρκή ανακούφιση, μπορεί να εξεταστεί η χειρουργική επέμβαση. Η απόφαση λαμβάνεται από κοινού με τον ιατρό, με στόχο τη μέγιστη δυνατή λειτουργία και τη μείωση του πόνου. Μία επιλογή είναι η αρθρόδεση, κατά την οποία αφαιρείται ο κατεστραμμένος χόνδρος και τα οστά ενώνονται, καταργώντας την κίνηση και τον πόνο της άρθρωσης. Άλλη επιλογή είναι η ανακατασκευή ή αρθροπλαστική της άρθρωσης, όπου η κατεστραμμένη επιφάνεια αντικαθίσταται με μαλακό ιστό του ίδιου του ασθενούς ή με εμφύτευμα. Η επιλογή εξαρτάται από την άρθρωση που έχει προσβληθεί, την ανατομία και τον τρόπο ζωής του ασθενούς.

Βασικά σημεία

• Η αρθρίτιδα του χεριού, συμπεριλαμβανομένης της οστεοαρθρίτιδας, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την καθημερινή λειτουργικότητα.

• Η φθορά της άρθρωσης προκαλεί πόνο, οίδημα και παραμορφώσεις που επηρεάζουν τη λαβή και την κινητικότητα.

• Οι θεραπευτικές επιλογές κυμαίνονται από συντηρητικά μέτρα έως χειρουργική επέμβαση και προσαρμόζονται στις ανάγκες κάθε ασθενούς.